8.1 Perakaunan Asas Tunai dan Asas Akruan serta Jenis-jenis Pelarasan
Semasa menyediakan Penyata Kewangan sesebuah perniagaan, terdapat dua asas perakaunan yang boleh digunakan, iaitu perakaunan asas tunai dan perakaunan asas akruan. Kedua-dua asas ini mempunyai kaedah pengiktirafan hasil dan belanja yang berbeza. Pelarasan pada tarikh imbangan perlu dilaksanakan supaya maklumat tambahan diambil kira bagi menentukan untung serta nilai aset dan liabiliti yang tepat dalam Penyata Kewangan.
Objektif Pembelajaran
- Menerangkan pengertian perakaunan asas tunai dan asas akruan.
- Menerangkan maksud pelarasan.
- Menyenaraikan jenis pelarasan pada tarikh imbangan.
- Menerangkan keperluan mengambil kira pelarasan dalam penyediaan Penyata Kewangan.
Perbandingan Asas Tunai vs Asas Akruan dan Jenis Pelarasan
Dua asas pengiktirafan urus niaga dan empat jenis pelarasan pada tarikh imbangan.
Penerangan Ringkas
Apakah perakaunan asas tunai dan asas akruan?
Perakaunan Asas Tunai ialah perakaunan yang mengiktiraf dan merekodkan sesuatu urus niaga dan peristiwa apabila tunai telah diterima dan dibayar dalam tempoh perakaunan tersebut.
Perakaunan Asas Akruan ialah perakaunan yang mengiktiraf sesuatu urus niaga dan peristiwa apabila perkara tersebut berlaku dan direkodkan dalam rekod perakaunan berasaskan tempoh urus niaga tersebut berlaku.
Contoh Asas Tunai
Kadar bayaran yang perlu dijelaskan setahun ialah RM5 000, tetapi jumlah yang dapat dibayar hanya RM4 000. Mengikut asas tunai, nilai yang diiktiraf pada tahun itu adalah sebanyak RM4 000 sahaja, iaitu jumlah tunai yang dibayar.
Contoh Asas Akruan
Berdasarkan contoh kadar bayaran yang sama, nilai yang diiktiraf mengikut asas akruan ialah RM5 000, iaitu belanja sebenar tempoh tersebut. Nilai ini mengambil kira RM4 000 yang telah dibayar dan RM1 000 yang belum dibayar.
| Butiran | Asas Tunai | Asas Akruan |
|---|---|---|
| Hasil | Direkodkan apabila tunai diterima. | Direkodkan dalam tempoh diperoleh. |
| Belanja | Direkodkan apabila bayaran tunai dilakukan. | Direkodkan dalam tempoh dibelanjakan atau digunakan. |
| Aset | Tidak terlibat. | Hasil belum terima akan diiktiraf sebagai hasil. Belanja prabayar tidak diiktiraf sebagai belanja. |
| Liabiliti | Tidak terlibat. | Hasil belum terperoleh tidak diiktiraf sebagai hasil. Belanja belum bayar akan diiktiraf sebagai belanja. |
| Untung | Hasil diterima tolak belanja dibayar. | Hasil sebenar tolak belanja sebenar. |
Maksud dan Keperluan Pelarasan
Mengapa pelarasan perlu dibuat sebelum Penyata Kewangan disediakan?
Pelarasan perlu dibuat kerana terdapat beberapa maklumat tambahan yang perlu diambil kira dalam pengiraan untung, nilai aset dan liabiliti perniagaan sebelum menyediakan Penyata Kewangan.
Kesan Pelarasan
Pelarasan memberi kesan secara langsung ke atas Akaun Perdagangan dan Untung Rugi serta Penyata Kedudukan Kewangan.
Empat Jenis Pelarasan pada Tarikh Imbangan
Akaun yang terdiri daripada akaun hasil dan akaun belanja yang perlu diselaraskan pada tarikh imbangan.
Pelarasan berkaitan hutang yang tidak dapat dikutip, hutang yang telah dihapus kira tetapi kemudiannya dapat dikutip semula, dan peruntukan bagi hutang yang diragui.
Pelarasan bagi pengurangan nilai aset bukan semasa akibat penggunaan, masa atau keusangan.
Pelarasan apabila aset bukan semasa dijual atau dilupuskan secara tunai.
Cuba Jawab Dulu
Fikirkan dahulu sebelum menyemak jawapan.
Soalan 1
Apakah definisi perakaunan asas tunai?
Soalan 2
Bagaimanakah untung dihitung di bawah perakaunan asas akruan?
Soalan 3
Mengapakah pelarasan perlu dibuat sebelum Penyata Kewangan disediakan?
Kesalahan Biasa
Tiga kesilapan yang kerap berlaku dalam topik ini.
Mengira untung asas akruan menggunakan tunai
Murid kerap mengira untung bagi asas akruan menggunakan tunai yang diterima dan tunai yang dibayar, bukannya hasil sebenar tolak belanja sebenar.
Betul: untung asas akruan = hasil sebenar tolak belanja sebenar, bukan tunai diterima tolak tunai dibayar.Menganggap aset dan liabiliti akruan wujud dalam asas tunai
Murid menganggap belanja prabayar dan belanja belum bayar wujud dalam perakaunan asas tunai.
Betul: asas tunai tidak melibatkan item aset dan liabiliti akruan tersebut.Mengabaikan belanja belum bayar dalam asas akruan
Murid terlupa mengambil kira belanja yang belum dibayar dalam pengiraan belanja sebenar tahun semasa di bawah asas akruan.
Betul: belanja belum bayar tetap diiktiraf sebagai belanja bagi tempoh tersebut kerana manfaatnya telah digunakan.Salah Faham Konsep
Salah Faham
"Belanja yang belum dibayar tidak boleh direkodkan sebagai belanja tahun semasa."
Fakta
Di bawah perakaunan asas akruan, belanja belum bayar tetap diiktiraf sebagai belanja bagi tempoh tersebut kerana manfaatnya telah digunakan dalam tempoh berkenaan.
Ringkasan
- Perakaunan Asas Tunai: Rekod dibuat hanya apabila tunai diterima atau dibayar; untung = hasil diterima tolak belanja dibayar.
- Perakaunan Asas Akruan: Rekod dibuat mengikut tempoh berlakunya urus niaga; untung = hasil sebenar tolak belanja sebenar.
- Pelarasan: Proses mengambil kira maklumat tambahan pada tarikh imbangan sebelum penyediaan Penyata Kewangan.
- 4 Jenis Pelarasan: Akaun Nominal; Hutang Lapuk, Hutang Lapuk Terpulih dan Peruntukan Hutang Ragu; Susut nilai dan susut nilai terkumpul; Pelupusan aset bukan semasa secara tunai.
- Kesan Pelarasan: Mempengaruhi Akaun Perdagangan dan Untung Rugi serta Penyata Kedudukan Kewangan.
Aktiviti Ringkas
Jumlah markah: 8.
A. Kuiz Objektif
B. Isi Tempat Kosong
3 Di bawah perakaunan asas tunai, untung dikira dengan menolak belanja dibayar daripada .
4 Pelarasan pada tarikh imbangan akan memberikan kesan ke atas Akaun Perdagangan dan Untung Rugi serta .
C. Padankan Butiran dengan Rawatan atau Pengiktirafan
Seret butiran ke rawatan atau pengiktirafan yang betul. Jika menggunakan telefon, tekan butiran dahulu, kemudian tekan kotak padanan.
