5.4 Kelab dan Persatuan
Dividen merupakan sebahagian keuntungan perniagaan yang diagihkan kepada para pemegang syer syarikat. Dalam topik ini, murid didedahkan kepada konsep dividen tunai, dua bentuk utamanya iaitu dividen interim dan dividen akhir, cara menghitung dividen syer keutamaan dan syer biasa mengikut tempoh serta kefahaman mengenai hak kumulatif pemegang syer keutamaan sekiranya berlaku dividen tertunggak.
Objektif Pembelajaran
- Menerangkan maksud dividen dan dividen tunai.
- Menjelaskan jenis dividen tunai (Dividen Interim dan Dividen Akhir).
- Mengira dividen interim dan dividen akhir bagi Syer Keutamaan dan Syer Biasa.
- Mengira dividen Syer Keutamaan dan Syer Biasa bagi beberapa tahun kewangan.
- Membincangkan sebab berlakunya dividen tertunggak.
- Merumuskan hak pemegang Syer Keutamaan bersifat kumulatif terhadap dividen tertunggak.
Garis Masa dan Perbandingan Dividen Interim vs Dividen Akhir
Menunjukkan perbezaan waktu pengisytiharan dan pembayaran dividen sepanjang tempoh perakaunan syarikat.
Penerangan Ringkas
Maksud dividen, dividen tunai dan jenis-jenisnya.
Dividen ialah sebahagian keuntungan yang dibayar oleh syarikat kepada para pemegang syer. Kadar dividen dikira dalam bentuk peratus atas Modal Diterbitkan dan Berbayar Penuh atau nilai dividen sesyer.
Jumlah dividen bergantung kepada keuntungan yang diperoleh dan cadangan daripada lembaga pengarah syarikat. Keuntungan boleh diagihkan kepada pemegang syer dalam dua bentuk: Dividen tunai dan Dividen syer.
Dividen Tunai
Keuntungan yang diagihkan kepada pemegang syer dalam dua kaedah, iaitu mengikut peratus atas nilai sesyer atau sen sesyer. Dividen ini dibayar ke atas Modal Diterbitkan dan Berbayar Penuh.
Jenis Dividen Tunai
Dividen tunai terbahagi kepada dua jenis utama: Dividen Interim dan Dividen Akhir.
| Aspek | Dividen Interim | Dividen Akhir |
|---|---|---|
| Masa pengisytiharan | Sebelum keuntungan sebenar diketahui | Selepas keuntungan sebenar diketahui |
| Masa pembayaran | Sebelum tempoh perakaunan berakhir (dalam tahun kewangan semasa) | Selepas tempoh perakaunan berakhir |
Rumus Pengiraan Dividen
Formula untuk menghitung dividen Syer Keutamaan dan Syer Biasa.
Dividen Syer Keutamaan
Dividen Syer Keutamaan = Modal Diterbitkan dan Berbayar Penuh Syer Keutamaan × Peratus Dividen yang Ditetapkan × Tempoh
Dividen Syer Biasa
Dividen Syer Biasa = Modal Diterbitkan dan Berbayar Penuh Syer Biasa × Peratus Dividen yang Diisytiharkan
atau
Dividen Syer Biasa = Bilangan Unit Modal Diterbitkan dan Berbayar Penuh Syer Biasa × Nilai Dividen Sesyer
Contoh Pengiraan
Sebuah syarikat mempunyai 2 000 000 unit 6% Syer Keutamaan pada nilai RM1.00 sesyer yang telah dibayar penuh. Berapakah jumlah dividen interim bagi tempoh enam bulan?
Penyelesaian:
Dividen Interim = RM2 000 000 × 6% × 6/12 = RM60 000
Dividen Syer bagi Beberapa Tahun dan Dividen Tertunggak
Hak kumulatif pemegang Syer Keutamaan apabila dividen tidak dapat dibayar.
Pembayaran dividen bergantung kepada jumlah keuntungan syarikat dan kelulusan Lembaga Pengarah. Pemegang Syer Keutamaan bersifat kumulatif diberi keutamaan menerima dividen terlebih dahulu berbanding pemegang Syer Biasa kerana kadar dividen Syer Keutamaan adalah tetap.
Sebab Berlakunya Dividen Tertunggak
Prestasi syarikat yang tidak memuaskan menyebabkan keuntungan yang diperoleh tidak mencukupi (atau syarikat mengalami kerugian) untuk membayar dividen kepada pemegang Syer Keutamaan.
Hak Pemegang Syer Keutamaan Bersifat Kumulatif
Dividen yang tidak dapat dibayar pada tahun semasa menjadi dividen tertunggak. Dividen tertunggak ini wajib dilunaskan pada tempoh perakaunan berikutnya apabila syarikat mempunyai keuntungan mencukupi, sebelum sebarang dividen diagihkan kepada pemegang Syer Biasa.
Contoh Dividen Tertunggak
Syarikat Harmoni Berhad mempunyai 1 000 000 unit 5% Syer Keutamaan (RM1.00 sesyer). Pada tahun 2022, syarikat tidak membayar sebarang dividen kerana kekurangan keuntungan. Pada tahun 2023, keuntungan adalah mencukupi.
Penyelesaian:
Dividen tahunan = RM1 000 000 × 5% = RM50 000
Bayaran tahun 2023 = Tunggakan 2022 (RM50 000) + Tahun semasa 2023 (RM50 000) = RM100 000
Cuba Jawab Dulu
Fikirkan dahulu sebelum menyemak jawapan.
Soalan 1
Apakah perbezaan utama antara dividen interim dan dividen akhir dari segi masa pembayaran?
Soalan 2
Sebuah syarikat mempunyai 2 000 000 unit 6% Syer Keutamaan pada nilai RM1.00 sesyer yang telah dibayar penuh. Berapakah jumlah dividen interim bagi tempoh enam bulan?
Soalan 3
Mengapakah pemegang syer keutamaan berhak menerima dividen tertunggak sebelum sebarang dividen dibayar kepada pemegang syer biasa?
Kesalahan Biasa
Empat kesilapan yang kerap berlaku dalam topik ini.
Mengira dividen Syer Keutamaan tanpa mendarabkan pecahan tempoh pegangan
Murid kerap terlupa mendarabkan pecahan tempoh pegangan (bulan/12) apabila syer tersebut baru diterbitkan pada pertengahan tahun.
Betul: Dividen Syer Keutamaan = Modal Berbayar Penuh × Kadar × Tempoh (bulan/12).Mengagihkan baki keuntungan kepada Syer Biasa sebelum melunaskan tunggakan
Murid kerap membahagikan keuntungan kepada Syer Biasa dahulu sebelum melunaskan keseluruhan dividen Syer Keutamaan termasuk tunggakan tahun sebelumnya.
Betul: Syer Keutamaan mesti dilunaskan sepenuhnya dahulu, termasuk tunggakan, sebelum Syer Biasa menerima dividen.Menganggap kadar dividen syer biasa adalah tetap
Murid kerap menganggap kadar dividen syer biasa adalah tetap seperti syer keutamaan.
Betul: Kadar syer biasa bergantung pada keuntungan dan ketetapan lembaga pengarah.Mendarabkan peratus dividen terus kepada unit syer
Murid kerap mendarabkan peratus dividen terus kepada unit syer tanpa mendarabkan dengan nilai sesyer terlebih dahulu.
Betul: Kira modal berbayar penuh dahulu (unit × nilai sesyer), kemudian darab dengan kadar dividen.Salah Faham Konsep
Salah Faham
"Dividen interim ialah dividen yang dibayar secara ansuran atau tidak rasmi."
Fakta
Dividen interim ialah dividen rasmi yang dibayar dalam tempoh kewangan berjalan sebelum keuntungan sebenar tahun itu dimuktamadkan.
Salah Faham
"Apabila syarikat mencatat keuntungan kecil, syer biasa tetap menerima sebahagian dividen."
Fakta
Syer keutamaan mesti menerima bayaran penuh terlebih dahulu; jika baki keuntungan tidak mencukupi atau tiada, syer biasa tidak akan menerima sebarang dividen pada tahun tersebut.
Ringkasan
- Dividen ialah sebahagian keuntungan syarikat yang diagihkan kepada pemegang syer.
- Dividen tunai diagihkan dalam bentuk Dividen Interim (sebelum akaun berakhir) dan Dividen Akhir (selepas untung sebenar diketahui).
- Rumus dividen syer keutamaan mengambil kira modal berbayar penuh, kadar tetap dan tempoh masa.
- Dividen tertunggak berlaku apabila syarikat tidak mampu membayar dividen syer keutamaan akibat keuntungan tidak mencukupi atau kerugian.
- Ciri kumulatif menjamin dividen syer keutamaan yang tertunggak mesti dibayar sepenuhnya pada tahun berikutnya sebelum dividen syer biasa diagihkan.
Aktiviti Ringkas
Jumlah markah: 8.
A. Kuiz Objektif
B. Isi Tempat Kosong
3 Dividen yang diisytiharkan dan dibayar selepas keuntungan sebenar diketahui dikenali sebagai dividen .
4 Pemegang syer keutamaan berhak menuntut bayaran bagi tahun-tahun terdahulu yang belum dibayar kerana syer tersebut bersifat .
C. Padankan Istilah Perakaunan Berkaitan Dividen dengan Keterangan yang Tepat
Seret istilah ke keterangan yang betul. Jika menggunakan telefon, tekan istilah dahulu, kemudian tekan kotak padanan.
