8.4 Peranan Kabinet Pertama Persekutuan Tanah Melayu
Kabinet pertama Persekutuan Tanah Melayu dibentuk selepas Pilihan Raya Umum 1955. Pembentukan kabinet ini memainkan peranan besar dalam membimbing negara ke arah berkerajaan sendiri.
Objektif Pembelajaran
- Menjelaskan proses pembentukan dan komposisi anggota Kabinet pertama Persekutuan Tanah Melayu tahun 1955.
- Menyenaraikan barisan menteri beserta portfolio masing-masing dalam Kabinet pertama.
- Menghuraikan peranan keseluruhan Kabinet pertama ke arah mencapai taraf berkerajaan sendiri.
- Menjelaskan tugas dan tanggungjawab khusus beberapa orang menteri dalam menjayakan mandat rakyat serta perkhidmatan awam tempatan.
Carta Alir dan Fungsi Kabinet Pertama Persekutuan Tanah Melayu 1955
Gambaran berstruktur mengenai peranan utama Kabinet pertama serta agihan portfolio menteri utama berbilang kaum.
Tanggungjawab Kabinet Pertama
- Membincangkan soal kewangan dan keperluan orang tempatan dalam perkhidmatan awam.
- Menyambung sistem Majlis Mesyuarat Persekutuan berasaskan Model Westminster.
- Mengurangkan kuasa pentadbiran British.
- Meminta Kuasa Veto Pesuruhjaya Tinggi dibatalkan.
- Membincangkan isu keselamatan dalam negeri dan pertahanan.
Menteri Utama Berbilang Kaum
- Tunku Abdul Rahman — Ketua Menteri
- Dato' Abdul Razak Hussein — Menteri Pelajaran
- V.T. Sambanthan — Menteri Buruh
- Leong Yew Koh — Menteri Kesihatan
- Dr. Ismail Abdul Rahman — Menteri Tanah dan Galian
Penerangan Ringkas
Pembentukan Kabinet Pertama
Kabinet pertama dibentuk susulan kejayaan Parti Perikatan dalam Pilihan Raya Umum 1955. Tunku Abdul Rahman dilantik menjadi Ketua Menteri dan diberikan kuasa untuk menubuhkan kabinetnya sendiri bagi melicinkan urusan pentadbiran negara.
Pengumuman Rasmi
Pembentukan Jemaah Menteri mendapat perkenan Raja-raja Melayu sebagaimana termaktub dalam Perjanjian Persekutuan. Ia diumumkan secara rasmi oleh Sir Donald MacGillivray pada 4 Ogos 1955 di King's House, Kuala Lumpur.
Komposisi Kabinet
Kabinet dibariskan oleh 10 orang Menteri tempatan dan dianggotai oleh tiga orang pegawai British yang memegang portfolio penting:
- Setiausaha Kewangan
- Setiausaha Hal Ehwal Ekonomi
- Setiausaha Pertahanan
Barisan Anggota Kabinet Pertama dan Jawatan
- Tunku Abdul Rahman Putra Al-Haj — Ketua Menteri
- Dato' Abdul Razak Hussein — Menteri Pelajaran
- Dato' Sulaiman Dato' Abdul Rahman — Menteri Kerajaan Tempatan dan Perumahan dan Perancang Bandar
- Dr. Ismail Abdul Rahman — Menteri Tanah dan Galian
- H.S. Lee — Menteri Pengangkutan
- Sardon Jubir — Menteri Kerja Raya
- V.T. Sambanthan — Menteri Buruh
- Leong Yew Koh — Menteri Kesihatan
- Ong Yoke Lin — Menteri Pos dan Telekom
- Abdul Aziz Ishak — Menteri Pertanian
Peranan Khusus Pemimpin/Menteri
- Tunku Abdul Rahman (Ketua Menteri) — Bertanggungjawab menunaikan mandat rakyat bagi mencapai kemerdekaan.
- Dato' Abdul Razak Hussein (Menteri Pelajaran) — Berperanan membina bangsa yang bersatu melalui sistem pendidikan.
- V.T. Sambanthan (Menteri Buruh) — Melaksanakan tugas awal bersama-sama menteri lain untuk menjadikan perkhidmatan awam bercorak tempatan dengan mengurangkan pegawai Eropah dalam Malayan Civil Service (MCS) secara berperingkat.
- Leong Yew Koh (Menteri Kesihatan) — Memenuhi manifesto Parti Perikatan melalui pelaksanaan rancangan meluas bagi meningkatkan mutu perkhidmatan perubatan dan kesihatan secepat mungkin semasa negara menuju ke arah berkerajaan sendiri.
Kompromi Antara Kaum dan Penghayatan Demokrasi
Kabinet pertama memperlihatkan barisan pemimpin berwibawa yang saling bekerjasama dan berkongsi kuasa antara kaum (Melayu, Cina dan India). Warganegara bertanggungjawab memanfaatkan pilihan raya dengan bijak untuk memilih wakil kepimpinan demi kesejahteraan negara dan penerusan amalan demokrasi.
Cuba Jawab Dulu
Baca soalan, jawab dalam hati, kemudian tekan “Semak Jawapan”.
Siapakah tokoh yang mengumumkan barisan Kabinet pertama Persekutuan Tanah Melayu secara rasmi dan di manakah pengumuman tersebut dibuat?
Nyatakan tiga portfolio pentadbiran yang masih dipegang oleh pegawai British dalam Kabinet 1955.
Apakah tindakan yang dilaksanakan oleh V.T. Sambanthan selaku Menteri Buruh bagi memastikan perkhidmatan awam bercorak tempatan?
Kesalahan Biasa
- Tertukar portfolio menteri. Contohnya menganggap Dr. Ismail Abdul Rahman sebagai Menteri Pelajaran, sedangkan beliau ialah Menteri Tanah dan Galian, manakala Menteri Pelajaran disandang oleh Dato' Abdul Razak Hussein.
- Menganggap semua anggota kabinet terdiri daripada orang tempatan. Hakikatnya terdapat 10 menteri tempatan dan tiga orang pegawai British yang memegang portfolio kewangan, hal ehwal ekonomi dan pertahanan.
- Keliru tentang peranan Tunku Abdul Rahman pada tahun 1955. Beliau ketika itu dilantik sebagai Ketua Menteri, belum lagi bergelar Perdana Menteri (jawatan Perdana Menteri wujud selepas merdeka 1957).
Salah Faham Konsep
Kuasa veto bermaksud kuasa memilih menteri dalam kabinet.
Kuasa veto ialah hak atau kuasa penuh pembatal yang diberikan kepada pihak tertentu sahaja (dalam konteks ini, dipegang oleh Pesuruhjaya Tinggi British), yang dituntut oleh Kabinet pertama agar dibatalkan.
Model Westminster ialah nama sebuah perjanjian persempadanan kawasan pilihan raya.
Model Westminster merujuk kepada sistem pemerintahan demokrasi yang diguna pakai mengikut sistem Britain.
Ringkasan
- Kabinet pertama Persekutuan Tanah Melayu ditubuhkan susulan Pilihan Raya Umum 1955 dengan Tunku Abdul Rahman sebagai Ketua Menteri bersama 10 orang menteri tempatan dan tiga pegawai British.
- Diumumkan secara rasmi pada 4 Ogos 1955 di King's House oleh Sir Donald MacGillivray.
- Kabinet ini memikul peranan mengurangkan kuasa British, menuntut pembatalan kuasa veto Pesuruhjaya Tinggi, mengurus hal ehwal kewangan dan keselamatan, serta menerapkan amalan Model Westminster.
- Melalui perpaduan dan perkongsian kuasa pemimpin pelbagai kaum, kabinet ini berjaya menggerakkan jentera pentadbiran tempatan bagi menunaikan mandat mencapai kemerdekaan.
Aktiviti Ringkas
A. Kuiz Objektif
1 Apakah sistem pemerintahan demokrasi yang menjadi asas kepada sistem yang diguna pakai dalam Majlis Mesyuarat Persekutuan oleh Kabinet pertama?
2 Apakah matlamat utama Dato' Abdul Razak Hussein selaku Menteri Pelajaran dalam Kabinet pertama?
B. Isi Tempat Kosong
3 Kabinet pertama Persekutuan Tanah Melayu diumumkan secara rasminya oleh Sir Donald MacGillivray pada 4 Ogos 1955 di .
4 Hak atau kuasa penuh pembatal yang diminta oleh Kabinet pertama agar dibatalkan daripada Pesuruhjaya Tinggi British dikenali sebagai .
C. Seret dan Lepas: Padankan Tokoh dengan Portfolio
Seret nama tokoh ke tempat yang betul. Jika menggunakan telefon, tekan pilihan jawapan dahulu, kemudian tekan kotak padanan.
