6.1 Akta-akta Penubuhan Sesebuah Entiti Perniagaan
Sebelum memulakan sesuatu perniagaan, usahawan perlu mengetahui undang-undang dan akta yang mengawal selia penubuhan entiti perniagaan di Malaysia. Pengetahuan tentang akta-akta ini membolehkan usahawan memilih bentuk dan struktur perniagaan yang sah di sisi undang-undang serta mematuhi prosedur yang ditetapkan oleh Suruhanjaya Syarikat Malaysia (SSM).
Objektif Pembelajaran
- Menyatakan tiga akta utama yang berkaitan dengan penubuhan entiti perniagaan di Malaysia.
- Menjelaskan bentuk perniagaan dan ciri-ciri yang tertakluk di bawah Akta Pendaftaran Perniagaan 1956, Akta Perkongsian Liabiliti Terhad 2012 dan Akta Syarikat 2016.
- Membezakan ciri-ciri antara Syarikat Persendirian dengan Syarikat Awam di bawah Akta Syarikat 2016.
- Menyenaraikan faedah mendaftarkan perniagaan dengan Suruhanjaya Syarikat Malaysia (SSM).
Carta Alir Tiga Akta Penubuhan Perniagaan di Malaysia
Bandingkan tiga akta utama mengikut jenis entiti, bilangan pemilik atau pemegang syer, dan ciri khas masing-masing.
Penerangan Ringkas
Penubuhan perniagaan di Malaysia dikawal selia oleh tiga akta utama. Setiap jenis entiti perniagaan tertakluk di bawah akta tertentu mengikut bentuk, struktur dan ciri-cirinya.
1. Akta Pendaftaran Perniagaan 1956 (APP 1956)
Skop aktiviti: Meliputi tiap-tiap bentuk tred, perdagangan, pertukangan, pekerjaan, profesion atau aktiviti-aktiviti yang dijalankan bertujuan mendapatkan keuntungan.
Kawasan kuat kuasa: Perniagaan yang beroperasi di Malaysia Barat (Semenanjung Malaysia dan Wilayah Persekutuan) mestilah berdaftar dengan Suruhanjaya Syarikat Malaysia (SSM).
Had geografi: Akta Pendaftaran Perniagaan 1956 yang ditadbir oleh SSM tidak terpakai di Sabah dan Sarawak. Untuk mendaftar di SSM, usahawan mesti mempunyai alamat perniagaan di Semenanjung Malaysia atau Wilayah Persekutuan.
Bentuk perniagaan di bawah APP 1956:
- Perniagaan Milikan Tunggal: Dimiliki oleh seseorang pemilik perniagaan sahaja (1 orang).
- Perniagaan Perkongsian: Bilangan pemilik perniagaan sekurang-kurangnya dua (2) orang dan tidak melebihi 20 orang (2 hingga 20 orang).
2. Akta Perkongsian Liabiliti Terhad 2012
Konsep: Perkongsian Liabiliti Terhad (PLT) merupakan perniagaan alternatif yang menggabungkan ciri-ciri sebuah syarikat dan perkongsian konvensional.
Ciri gabungan:
- Memberi perlindungan liabiliti terhad untuk rakan-rakan kongsinya (ciri syarikat).
- Fleksibiliti peraturan perkongsian bagi pengurusan dalaman perniagaan (ciri perkongsian).
Kelebihan: Memberi fleksibiliti kepada usahawan dan pelabur untuk memilih model perniagaan terbaik serta keperluan untuk struktur perniagaan berkaitan.
3. Akta Syarikat 2016
Dua jenis syarikat berhad menurut syer yang boleh ditubuhkan:
| Aspek | Syarikat Persendirian | Syarikat Awam |
|---|---|---|
| Nama syarikat | Menggunakan perkataan Sendirian Berhad atau Sdn. Bhd. di hujung nama syarikat. | Menggunakan perkataan Berhad atau Bhd di hujung nama syarikat. |
| Bilangan pemegang syer | Sekurang-kurangnya seorang (1) dan tidak melebihi 50 orang. | Sekurang-kurangnya seorang (1) dan tiada had maksimum. |
| Bilangan pengarah syarikat | Sekurang-kurangnya seorang (1) orang dan tiada had maksimum. | Sekurang-kurangnya dua (2) orang dan tiada had maksimum. |
| Contoh | Wira Digital Sdn. Bhd. | Air Asia Berhad. |
Faedah Mendaftarkan Perniagaan di SSM
- Entiti yang sah di sisi undang-undang: Layak mengikut kontrak, membuat perjanjian dengan pihak bank atau agensi kerajaan, dan membantu waris menuntut hak harta atau wang daripada perniagaan berkenaan.
- Perlindungan insurans: Melayakkan peniaga mendapat kemudahan perlindungan insurans yang diperkenalkan oleh kerajaan kepada golongan penjaja dan peniaga kecil.
- Kemudahan pembiayaan / pinjaman mikro: Melayakkan permohonan pinjaman mikro daripada pelbagai agensi kerajaan seperti Bank Rakyat, TEKUN, Amanah Ikhtiar Malaysia, MARA dan SME.
- Lesen dan permit: Mendapatkan kemudahan menjalankan perniagaan seperti lesen premis dan permit.
- Penyediaan dasar kerajaan: Memudahkan kerajaan dan pihak berkuasa mendapatkan maklumat terkini dan tepat bagi menyediakan dasar dan kemudahan meningkatkan taraf perniagaan serta kehidupan peniaga.
- Latihan dan seminar: Mendapatkan kemudahan menghadiri seminar dan latihan bagi meningkatkan kemahiran perniagaan secara lebih sistematik dan teratur.
Cuba Jawab Dulu
Soalan 1
Nyatakan dua bentuk perniagaan yang didaftarkan di bawah Akta Pendaftaran Perniagaan 1956.
Soalan 2
Apakah gabungan ciri yang terdapat dalam Perkongsian Liabiliti Terhad (PLT) di bawah Akta Perkongsian Liabiliti Terhad 2012?
Soalan 3
Berapakah bilangan minimum pengarah bagi sesebuah Syarikat Awam mengikut Akta Syarikat 2016?
Kesalahan Biasa
Menganggap APP 1956 terpakai di seluruh Malaysia
Murid kerap menulis bahawa Akta Pendaftaran Perniagaan 1956 terpakai di seluruh Malaysia termasuk Sabah dan Sarawak.
Betul: akta ini yang ditadbir oleh SSM hanya terpakai di Semenanjung Malaysia dan Wilayah Persekutuan.Tertukar bilangan minimum pengarah
Murid menulis Syarikat Persendirian memerlukan sekurang-kurangnya 2 orang pengarah dan Syarikat Awam memerlukan sekurang-kurangnya 1 orang pengarah.
Betul: Syarikat Persendirian memerlukan sekurang-kurangnya 1 orang pengarah, manakala Syarikat Awam memerlukan sekurang-kurangnya 2 orang pengarah.Menganggap had pemegang syer Syarikat Awam adalah terhad
Murid menulis Syarikat Awam mempunyai had maksimum pemegang syer seperti Syarikat Persendirian.
Betul: di bawah Akta Syarikat 2016, tiada had maksimum bagi pemegang syer Syarikat Awam.Salah Faham Konsep
Salah Faham
"Rakan kongsi dalam PLT menanggung liabiliti tidak terhad seperti perkongsian konvensional."
Fakta Betul
Di bawah Akta Perkongsian Liabiliti Terhad 2012, rakan kongsi PLT menikmati perlindungan liabiliti terhad seperti sebuah syarikat.
Salah Faham
"Syarikat Persendirian memerlukan ramai pemilik modal untuk memulakan perniagaan."
Fakta Betul
Mengikut Akta Syarikat 2016, Syarikat Persendirian boleh ditubuhkan dengan hanya sekurang-kurangnya seorang pemegang syer dan seorang pengarah.
Ringkasan
- Penubuhan perniagaan di Malaysia dikawal selia oleh tiga akta: Akta Pendaftaran Perniagaan 1956, Akta Perkongsian Liabiliti Terhad 2012, dan Akta Syarikat 2016.
- APP 1956: Meliputi Milikan Tunggal (1 pemilik) dan Perkongsian (2–20 pemilik) di Semenanjung Malaysia & Wilayah Persekutuan.
- PLT 2012: Menggabungkan liabiliti terhad (syarikat) dengan kelonggaran pengurusan dalaman (perkongsian).
- Akta Syarikat 2016: Syarikat Persendirian (Sdn. Bhd.) mempunyai 1–50 pemegang syer dan minimum 1 pengarah. Syarikat Awam (Bhd.) mempunyai minimum 1 pemegang syer tanpa had maksimum dan minimum 2 pengarah.
- Pendaftaran di SSM memberi kelebihan undang-undang, kemudahan lesen/permit, perlindungan insurans, dan akses pinjaman mikro (contohnya TEKUN, MARA, AIM, SME, Bank Rakyat).
Aktiviti Ringkas
Jumlah markah: 8.
A. Kuiz Objektif
1 Antara yang berikut, yang manakah benar mengenai Syarikat Persendirian di bawah Akta Syarikat 2016?
2 Encik Azman ingin menubuhkan perniagaan perkongsian konvensional di Semenanjung Malaysia. Apakah akta yang mengawal selia pendaftaran perniagaan beliau?
B. Isi Tempat Kosong
3 Akta Pendaftaran Perniagaan 1956 yang ditadbir oleh SSM tidak terpakai di negeri dan Sarawak.
4 Di bawah Akta Syarikat 2016, bilangan pengarah syarikat bagi sesebuah Syarikat Awam adalah sekurang-kurangnya orang dan tiada had maksimum.
C. Padankan Entiti Perniagaan dengan Cirinya
Seret ciri ke entiti perniagaan yang betul. Jika menggunakan telefon, tekan ciri dahulu, kemudian tekan kotak padanan.
